Türk, ‘Depreme dayanıklı binalar, soruna çözüm olur’

Denizli İnşaat Mühendisleri Odası Başkanı Seyhun Türk, yeni inşa edilecek yapıların deprem güvenliği açısından en rahat kontrol edilebilen kategori olduğu, ancak mevcut yapılar için aynı durumun söz konusu olmadığını söyledi. Oda başkanı Türk, bu binaların birçoğunda gerekli etüt ve analizlerin ya hiç yapılmadığını ya da projelerinin günümüz yönetmeliklerine uygun olmadığını belirtti. Mevcut yapıların güvenli hale getirilmesi için iki temel yöntem olduğunu ifade eden Başkan Türk, bunlardan ilkinin yapının performans analizinin yapılarak deprem yönetmeliğine uygun olup olmadığının belirlenmesi olduğunu söyledi. Eğer yapı, yönetmelik kriterlerini sağlıyorsa güvenli kabul edildiğini ifade eden Türk, aksi durumda ise iki farklı çözüm yönteminin devreye girdiğini belirtti. Güçlendirme işleminin yapılan analizler doğrultusunda gerçekleştirilmesi gerektiğini belirten Türk, ‘Sürecin hem avantajları hem de dezavantajları var. Güçlendirme yöntemi maliyet ve zaman açısından avantaj sağlar. Mülk sahiplerinin mevcut yerlerinde kalabilmesi açısından da önemli bir yöntemdir. Ancak, sürecin 12 ila 24 ay arasında sürmesi, güçlendirme sırasında yapının boşaltılmak zorunda kalınması, iç ve dış mekânlarda daralma yaşanması gibi dezavantajları da vardır. İkinci yöntem ise yapının tamamen yıkılarak yeniden inşa edilmesidir. Günümüzde bunun adı "kentsel dönüşüm" olarak bilinmektedir. Eğer bir yapının performans analizleri sonucunda yıkılması gerektiği belirlenmişse, bu durumun resmi kurumlara raporlanır, yıkım süreci yasal süreler içerisinde gerçekleştirilir. Kentsel dönüşüm yöntemi sosyal ve psikolojik açıdan bireylere güven sağlar. Yeni yapıların tamamen deprem yönetmeliğine uygun olarak inşa edilmesi büyük bir avantajdır’ dedi

Süreçte yaşanan zorluklarda var

Ancak kentsel dönüşüm sürecinin de bazı zorluklar taşıdığını vurgulayan Türk, sürecin uzun sürmesi nedeniyle vatandaşların yeni bir barınma alanı bulmak zorunda kaldığını ifade etti. Bunun yanı sıra, verilen kira desteklerinin özellikle büyükşehirlerde yetersiz kaldığını ve inşaat sürecinin uzamasıyla birlikte hak sahipleri üzerinde maddi baskının arttığını anlatan Başkan Türk, ‘Hak sahiplerinin yeni yapılacak binada aynı kat, cephe ve metrekareyi talep etmelerinin sürecin uzamasına neden oluyor. Sorunun çözümü için öncelikle merkezi ve yerel yönetimlerin hak sahiplerine daha fazla destek gerekiyor. Vatandaşların hayatları boyunca sahip oldukları mülkleri kaybetmemesi için daha güçlü finansal desteklerin sağlanması gerekiyor. Ayrıca, imar yasasında değişiklikler yapılarak yapı oturma alanları ve kat sayıları artırılması müteahhitlerin daha fazla bağımsız bölüm üretmesini sağlayacaktır. Böylece hak sahiplerinden ekstra ücret talep edilmesinin önüne geçilecektir. Hak sahipleri devlet tarafından korunmalıdır. Yapı denetim sistemi eksiksiz ve kusursuz bir şekilde işletilmelidir. Dedi. Türk, depreme karşı güvenli şehirler oluşturmak için tüm paydaşların iş birliği içinde hareket etmesi gerektiğinin altını çizdi.